Everyday Kitchen Pans as Experimental Music Education Media for Independent Communities

Authors

  • Dimas Satya Enpriana Indonesia University of Education image/svg+xml Author

DOI:

https://doi.org/10.17509/kanayagan.v1i1.57

Keywords:

Everyday Objects, Experimental Music, Pa'Anci Composition, Timbre

Abstract

Limited access to conventional musical instruments is often the main inhibiting factor in optimizing creative, affordable, and inclusive music education within community environments. This community service activity aims to implement the utilization of everyday kitchen pans as a medium for exploring tone color (timbre) through a minimalist contemporary music composition training entitled "Pa'anci." The implementation method was designed structurally through interactive workshops, experimental striking technique training using bare hands and plastic chopsticks, and utilizing the Bandlab digital application for recording and visual sonic analysis. The results indicated that utilizing this alternative instrument successfully produced four main variations of tone color: deep resonance, muffled sound, sharp clinking, and soft harmony. The tangible impact of this program showed a significant increase in participants' creative thinking skills, auditory sensitivity, and independent expression without being constrained by the high cost of standard musical equipment. The initial constraint regarding inconsistent striking dynamic control was tactfully mitigated through structured minimalist repetition arrangement management. In conclusion, this community service is effective in transforming domestic objects into innovative arts education media while successfully challenging the expectations of conventional musical instruments within the community.

References

Adams, G. (2025). Variation in Musical Minimalism. In The Oxford Handbook of Musical Variation (pp. 674–694). Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/oxfordhb/9780197645352.013.0016

Ananda, R. F., Limbong, H. E., & Budiawan, H. (2022). Saru Pakareman: Refleksi Pengalaman Diri sebagai Practice-led Research. Resital: Jurnal Seni Pertunjukan, 23(2), 75–87. https://doi.org/10.24821/resital.v23i2.7328

Fauziddin, M., & Mufarizuddin, M. (2018). Useful of Clap Hand Games for Optimalize Cogtivite Aspects in Early Childhood Education. Jurnal Obsesi : Jurnal Pendidikan Anak Usia Dini, 2(2), 162. https://doi.org/10.31004/obsesi.v2i2.76

Fink, R. (2004). (Post-)minimalisms 1970–2000: the search for a new mainstream. In The Cambridge History of Twentieth-Century Music (pp. 539–556). Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CHOL9780521662567.022

Ihsan, M., Virgan, H., & Febiyanti, W. (2025). Eksplorasi Teknik Repetisi dalam Permainan Musik Minimalis dengan Instrumen Non-Konvensional Gelas, Panci, dan Sendok. Ostinato: Journal of Music Study and Research, 1(1), 58–66.

Ilmi Yunianti, N., & Maknun, L. (2024). Mendorong Kreativitas Anak melalui Pembelajaran Seni dalam Sekolah Dasar. Multidisciplinary Indonesian Center Journal (MICJO), 1(4), 1752–1764. https://doi.org/10.62567/micjo.v1i4.263

Martini, Risnawati, Zahra, H., & Fawas, R. A. (2023). Pembelajaran Alat Musik Sederhana di TK IT Bunayya 7. Innovative: Journal of Social Science Research, 3(6), 1–11.

Məmmədova, G. (2025). Musiqinin modern üslubları: minimalizm, puantilizm və aleatorikanın inkişafı və xarakteristikası. SCIENTIFIC WORK, 19(2), 39–44. https://doi.org/10.36719/2663-4619/111/39-44

Murti, A. A. (2023). Tinjauan Estetika pada Permainan Piano “River Flows in You” Karya Yiruma. Repertoar Journal, 4(2), 346–360. https://doi.org/10.26740/rj.v4n2.p346-360

Musa, H. (2025). Pentingnya Pendidikan Seni dan Budaya dalam Pembentukan Identitas Siswa Sekolah Dasar. Journal of Humanities, Social Scienes, and Education (JHUSE), 1(4), 13–23.

Nabilla, R., Lestari, D. A., Hafizah, I., & Kurnia, R. (2025). Dampak Fasilitas dan Infrastruktur Sekolah yang Terbatas terhadap Motivasi Belajar Siswa Sekolah Dasar. Jurnal Basicedu, 9(6), 1834–1839. https://doi.org/10.31004/basicedu.v9i6.10865

Negara, I. J., Christinus, K., & Koapaha, R. B. (2023). Penerapan Gaya Musik Minimal dan Tema Varias dalam Konsep Evolusi Manusia. Idea: Jurnal Ilmiah Seni Pertunjukan, 17, 1–9.

Nickleson, P. (2023). The Names of Minimalism. University of Michigan Press. https://doi.org/10.3998/mpub.10207791

Pascual, L. (2025). Aesthetics of Immediacy. Música Hodie, 25. https://doi.org/10.5216/mh.v25.81939

Pratiwi, S. (2021). Pemanfaatan barang-barang bekas sebagai alat musik sederhana untuk mengasah kecerdasan musikal anak usia dini di masa pandemi Covid 19. Interlude: Indonesian Journal of Music Research, Development, and Technology, 1(1), 1–11. https://doi.org/10.17509/interlude.v1i1.68636

Puspitasari, D. (2024). Pembelajaran Seni Musik Menggunakan Barang Bekas sebagai Alat Musik Ritmis di SMPN 1 Gresik. Jurnal Pendidikan Sendratasik, 13(1), 150–162.

Sapriadi, S., Mazlan, C. A. N., & Ramli, A. (2021). Proses Awal dalam Penghasilan Komposisi “Kelampan Bajang” dengan Mengadaptasi Struktur Musik Pop Suku Sasak Lombok. Musikolastika: Jurnal Pertunjukan Dan Pendidikan Musik, 3(2), 86–102. https://doi.org/10.24036/musikolastika.v3i2.68

Setyoko, A., Rahayu, F. E. S., Hanum, I. S., Valiantien, N. M., Musthofa, D., & Hilal, H. F. S. (2022). Pemanfaatan Barang Bekas Pakai sebagai Alat Musik Sederhana pada Workshop Musik Perkusi di SMAN 2 Samboja. Ruhui Rahayu: Jurnal Pengabdian Kepada Masyarakat, 1(1), 32–42.

Wijaya, Y., Dibia, I. W., & Ardini, N. W. (2021). Bangkong: Eksplorasi Ritme dan Timbre Suara Katak secara Akustik pada Rancangan Instrumen Drumkusi. Journal of Music Science, Technology, and Industry (JoMSTI), 4(2), 221–231.

Yudhistira, I. G. R., Wiyati, W. S., & Sudirana, I. W. (2021). Pentagram: Komposisi Musik Hibrid dengan Konsep Modulasi Berbentuk Pentagram. Journal of Music Science, Technology, and Industry (JoMSTI), 4(2), 279–292.

Published

2026-05-31

How to Cite

Everyday Kitchen Pans as Experimental Music Education Media for Independent Communities. (2026). Kanayagan: Jurnal Pengabdian Masyarakat Bidang Seni, 1(1), 47-56. https://doi.org/10.17509/kanayagan.v1i1.57